Ana Sayfa Diğer Kurumlar Sandık seçim kanunu yönetmeliği genelgesi

Sandık seçim kanunu yönetmeliği genelgesi

 Sandık seçim kanunu yönetmeliği genelgesi

SANDIK KURULLARININ OLUŞUMU İLE GÖREV VE YETKİLERİ

Ankara – 2015

SANDIK KURULLARININ OLUŞUMU İLE GÖREV VE YETKİLERİNİ GÖSTERİR GENELGE

135 SAYILI GENELGE

 

 

Kapsam

SANDIK KURULLARININ OLUŞUMU İLE GÖREV VE YETKİLERİ

MADDE 1-    Bu  Genelge;  sandık  kurullarının  oluşumu  ile  görev  ve  yetkilerini,  yapacakları  iş  ve işlemleri, oy verme şeklini, şikâyet ve itirazlar ile ilgili esas ve usulleri kapsar.

Sandık kurullarının oluşumu

MADDE 2-    Sandık kurulu, bir başkan, altı asıl ve altı yedek üyeden oluşur ve asıl üyeleri ile toplanır

(298/21).

Sandık kurulu başkanının seçimi

MADDE 3-    İlçe  seçim  kurulu  başkanı,  ilçe  seçim  kuruluna  siyasi  partiler  dışından  getirilen  asıl üyelerle görüşerek sandığın kurulacağı seçim bölgesinin içindeki veya dışındaki seçmenler arasından iyi ün sahibi olmakla tanınmış, okur-yazar kimselerden, kurula bağlı seçim bölgelerindeki sandıklardan her biri için birer kişi olmak üzere bir liste düzenler.

Kurulun, siyasi partilerden seçilmiş asıl üyelerinden her biri, ilçe seçim kurulu başkanınca verilecek süre içinde yukarıdaki fıkrada gösterilen nitelikte birer liste düzenleyerek  başkanlığa verir. Belirlenen süre içinde liste vermeyen parti temsilcisi bu hakkından vazgeçmiş sayılır.

Yukarıda belirtilen şekilde düzenlenen listelerde her sandık için adı önerilen başkan adayları arasında ilçe seçim kurulu huzurunda ad çekilerek sandık kurulu başkanları belirlenir.

Şu kadar ki, siyasi partilere üye olamayacak  kimseler  ile köy muhtarları,  görev yaptıkları  köylerde sandık kurulu başkanı olamazlar.

Sandık kurulu başkanının görevi başına gelmemesi halinde, yerine kurul üyelerinden en yaşlısı başkanlık eder (298/22).

Sandık kurulu üyelikleri

MADDE 4-    İlçe seçim kurulu başkanı, son milletvekili genel seçiminde o ilçede en çok oy almış olan beş siyasi parti tarafından, kendilerine tanınan beş günlük süre içinde bildirilen birer asıl ve birer yedek üye isimleri arasından sandık kurulu üyelerini tamamlar.

Bu yöntemle tespit edilen sandık kurulu üye sayısı beşten az olduğu takdirde, eksik kalan üyelikler, aynı şartları taşıyan diğer siyasi partilerden, aldıkları oyların büyüklük sırasına göre aynı usulle tamamlanır. Oylarda eşitlik halinde ad çekilir.

Buna rağmen beş asıl ve beş yedek üyenin tümü belirlenemediği takdirde, o ilçede seçime katılan ve teşkilatı bulunan diğer siyasi partiler arasından ad çekilir. Ad çekmedeki sıraya göre, eksik üyelik sayısı kadar adı çıkan siyasi partinin, aynı usulle bildireceği kimselerle sandık kurulu üyelikleri tamamlanır.

Bundan  başka,  sandığın  bulunduğu  köy  ihtiyar  meclisi  ve  mahalle  ihtiyar  heyeti  asıl  ve  yedek üyelerinden ad çekme ile iki kişi daha seçilir. Bu ad çekme sırasına göre ilki asıl, diğeri yedek üyedir. Şu kadar ki; bu şekilde görevlendirilecek sandık kurulu asıl ve yedek üyeliklerine yetecek kadar ihtiyar meclisi ve ihtiyar heyeti asıl ve yedek üyesi bulunmayan köy ve mahallelerde noksan üyelikler, sandık kurullarına üye vermemiş partiler hakkında yukarıda belirtilen hükümlerin uygulanmasıyla tamamlanır.

Üyeliklerin bu şekilde doldurulması mümkün olmazsa, eksiklikler, ilçe seçim kurulu başkanı tarafından, o çevrede bulunan ve sandık kurulunda görev verilmesinde sakınca olmayan kimseler arasından tamamlanır (298/23).

Sandık kurullarında görev alamayacaklar

MADDE 5-    İdare amirleri, zabıta amir ve memurları, Askeri Ceza Kanunu’nun 3. maddesinde yazılı (sivil  memurlar  dâhil)  askeri  şahıslar,  Türkiye  Büyük  Millet  Meclisi  üyeleri  ve adaylar  sandık  kurullarına seçilemezler (298/26).

Sandık kurullarının teşekkülüne karşı şikâyet ve itiraz

MADDE 6-    Sandık  kurullarının  teşkiline  dair  şikâyet,  ilçe  seçim  kurulu  veya  başkanı  tarafından yapılan işlemlerin düzeltilmesi için bu işlemlerin neticesinden itibaren bu kurullara veya başkanlarına sözlü olarak veya dilekçeyle iki gün içinde  298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun’un 110. maddesinde gösterilenler tarafından yapılır.

Şikâyetin reddine dair kararlara karşı, bildirilmesinden itibaren iki gün içinde il seçim kuruluna itiraz olunur. İl seçim kurulu iki gün içinde kararını kesin olarak verir.

Bu şikâyetin yapılmamış olması sandık kurulunun teşekkülüne karşı itiraza engel olmamakla birlikte, itirazın sandık kurulunun teşekkülünden itibaren iki gün içinde yapılması şarttır (298/119).

Sandık kurullarının görev ve yetkileri

MADDE 7-    Sandık kurullarının başlıca görev ve yetkileri şunlardır:

  1. a) Sandık   çevresinde   düzenin   sağlanması   sandık   kurulu   başkanına,   sandık   alanında   ise   bina sorumlusuna aittir. Bina sorumlusunun bulunmadığı yerlerde ise bu yetki, en küçük numaralı sandık kurulu başkanı tarafından görevlendirilen üye tarafından kullanılır (298/71-1, 82/1, 83/3),
  1. b) Sandık alanında sandığın konulacağı yeri belirlemek, sokak başlarına, bu yeri gösterir göze çarpacak işaretler koymak veya sandığın yerini alışılmış araçlar ile duyurmak (298/71-2),
  1. c) Ceza infaz  kurumlarında  cezaevi  idaresinin  de  görüşü  alınarak  ilçe  seçim  kurulu  başkanının gözetiminde sandığın konulacağı yeri belirlemek (298/85-A),
  1. d) Görev yaptığı sandığın seçmen listesinde kayıtlı olmayıp da, başka bir sandık seçmen listesinde kayıtlı  olan  sandık  kurulu  başkan  ve  üyelerine,  bina  sorumlularına,  sandık  kurulunda  görevli  olan  kolluk güçlerine ve ilçe seçim kurulu tarafından sandık kurulu üyelerini görev yerlerine ulaştırmak için görevlendirilen kişilere ilçe seçim kurulundan aldıkları belgelere istinaden oy kullandırmak, oy kullandıkları seçmen listesinin sonuna yazmak, imzalarını almak ve belgeleri ilçe seçim kuruluna teslim etmek,
  1. e) Sandıktan çıkan zarfları, oy pusulalarını saymak, dökümlerini ve sonuçlarını tutanağa geçirmek,
  1. f) Hesaba katılan ve muteber sayılan oy pusulaları, sandık kurulunca düzenlenen tutanaklar, sayım ve dökümde kullanılıp alt tarafı kurulca imza edilen sayım cetvelleri, hesaba katılmayan, muteber sayılmayan veya itiraza uğrayan oy pusulaları ve hesaba katılmayan zarflar, tutanak defteri, kurulca mühürlü ve imzalı ayrı ayrı paketler halinde kurulun mührü ile mühürlendikten sonra, başkan ve üyeler tarafından imzalanıp bir torbaya konularak, kurulun bağlı olduğu ilçe seçim kuruluna sandık kurulu başkanı ve ad çekme ile seçilecek en az iki üye tarafından götürülüp teslimini sağlamak (298/107-1),
  1. g) Oy verme işleri hakkında ileri sürülecek şikâyet ve itirazları incelemek ve karara bağlamak, kararları tutanak defterine geçirerek altını imzalamak (298/71-3-4),
  1. h) Sandık kurulu tutanak defteri ile gerekli diğer tutanakları düzenlemek ve altını imzalamak,
  1. i) Sandık kurullarının kararları, oyların sayımı ve dökümü ile tutanakların düzenlenmesine ilişkin iş ve işlemleri aleyhine yapılan itirazları ilçe seçim kuruluna göndermek (298/128-3),
  1. j) Oyların sayım ve dökümü ile tutanakların düzenlenmesine ilişkin iş ve işlemler ve sandıkla ilgili kararları vermek,
  1. k) Kanunlarla  ve  Yüksek  Seçim  Kurulu  genelge  ve  kararları  ile  verilen  diğer  görevleri  yapmak

(298/71-6).

Sandık kurulu başkanının öncelikle yapacağı işler

MADDE 8-    Sandık  kurulu  başkanı,  oy  verme  gününden  en  az  48  saat  önce,  ilçe  seçim  kurulu başkanından veya görevli geçici ilçe seçim kurulu başkanından aşağıda yazılı oy verme araçlarını kontrol ederek tutanakla teslim almak ve zamanında sandık yerinde bulundurmak zorundadır (298/68).

Sandık kurulu başkanınca;

  1. a) Görevli olduğu sandık için ağzı mühürlü kese içine konulmuş numaralı sandık kurulu mührü ve iki adet “TERCİH” veya “EVET” yazılı mührü,
  1. b) Kapalı oy verme yerine asılacak Örnek: 19 sayılı Açıklama Levhası”nı,
  1. c) Kapalı oy verme yerine asılacak Örnek: 20 sayılı Uyarı Levhası”nı,
  1. d) Yüksek Seçim Kurulu tarafından üstü numaralanıp mühürlenen birleşik oy pusulası paketi,
  1. e) Yüksek Seçim Kurulu amblemi bulunan ve ilçe seçim kurulu başkanlığı mührünü taşıyan (SARI)

renkli oy zarflarına ait paket (298/78),

  1. f) Oy sandıklarının önüne yapıştırılacak sandık numarasını gösterir etiket,
  1. g) Istampa, ıstampa mürekkebi, mühür mumu ve sicim ile sayfaları ilçe seçim kurulu başkanlığınca mühürlenmiş tutanak defteri, sayım cetvelleri ve tutanak kâğıtları, tükenmez kalem,
  1. h) Her sayfası ilçe  seçim  kurulu  başkanı  tarafından  mühürlü  ve sonu  onaylı  olan  iki nüsha  sandık seçmen listesi ve ceza infaz kurumlarında kurulan sandıklar için ise ilçe seçim kurulu başkanınca her sayfası mühürlü ve sonu onaylı tutuklular ile taksirli suçlardan hükümlü seçmenlere ilişkin liste,
  1. i) Sahiplerine verilememiş olan seçmen bilgi kâğıtları,
  1. j) Sandık Kurullarının Görev ve Yetkilerini Gösterir 135 sayılı Genelge,
  1. k) Sandık kurulu başkan  ve üyeleri  ile bina sorumlularının,  seçimin  güvenliğini  sağlamakla  görevli kolluk güçlerinin ve ilçe seçim kurulu tarafından sandık kurulu başkan ve üyelerini görev yerine ulaştırmak için görevlendirilmiş  kişilerin  oy kullanma  haklarının  bulunduğuna  dair belgeler  (Örnek:  142)  ve diğer  gerekli araçlar (298/94),
  1. l) Oy verme kabini ve oy sandığı

ilçe seçim kurulundan veya muhafaza edildiği yerden temin edilir.

Yukarıda  sayılan  araç  ve  gereçleri  teslim  alan  sandık  kurulu  başkanı,  ilçe  seçim  kurulu  başkanı tarafından daha önce kendisine adı bildirilen bina sorumlusu ile haberleşerek sandığın götürüleceği gün ve oy verme günü binada hazır bulunmasını ister (298/74).

Bina sorumlularının görevleri

MADDE 9-

  1. a) Binaya getirilen  oy  sandıkları  ile  oy  verme  kabinlerini  imza  karşılığı  teslim  almak  ve  bunların yerlerine yerleştirilmesinde sandık kuruluna yardım etmek,
  1. b) Seçimde kullanılacak masa, sıra, sandalye gibi araç ve gereçleri temin etmek,
  1. c) Oy verme günü oy vermenin başlama saatinde görev yerine gelmeyen sandık kurulu başkanını ilgili ilçe seçim kuruluna bildirmek,
  1. d) Oy verme süresince binadan ayrılmamak ve oy vermenin düzen içinde geçmesi için sandık kurulu başkanının isteklerini yerine getirmek,
  1. e) Sandık kurullarının görevlerini tamamlayıp binayı terk ettikten sonra sandık alanını kontrol etmek, varsa unutulan oy zarfı, oy pusulası gibi seçim kâğıtlarını paketleyip ilgili ilçe seçim kuruluna teslim etmek,
  1. f) Oy verme günü binanın ısınma, su, elektrik, iletişim gibi hizmetlerinin işler durumda bulundurulması için gerekli önlemleri almak,
  1. g) Sandık sonuç tutanağının onaylı bir suretinin bir hafta süre ile ilân yerinde asılı kalmasını sağlamak,
  1. h) Sayım ve döküm işlemlerini izleyerek biter bitmez ulaşım için ilçe seçim kuruluna haber vermek,

ı) Sandık çevresi dışında ancak sandık alanı içinde, 298 sayılı Kanun’da gösterilen yasaklara uyulmaması veya suç işlenmesi halinde kolluk güçlerini çağırmak (298/83).

Sandık kurulunun andiçmesi

MADDE 10-  Sandık kurulu başkan ve üyeleri, oy verme günü, göreve başlamadan önce, ilk iş olarak, sandık başında bulunanlar önünde birer birer aşağıdaki şekilde andiçer.

“Hiçbir tesir altında kalmaksızın, hiç kimseden korkmadan, seçim sonuçlarının  tam ve doğru olarak belirmesi  için,  görevimi  kanuna  göre,  dosdoğru  yapacağıma,  namusum,  vicdanım  ve  bütün  mukaddesatım üzerine and içerim.” (298/70).

Başkan veya üyelerden bir kısmının göreve gelmemesi (Çoğunluğun sağlanması)

MADDE 11-  Sandık  başında,  oy  verme  başlamadan  önce  veya  oy  verme  sırasında,  sandık  kurulu üyelerinden biri veya birkaçı görevini yapmazsa, ceza hükümleri saklı kalmak üzere, yerine yedek üyelerden biri getirilir. Şayet, bu dahi mümkün olmaz ve kurul üyeleri sayısı üçten aşağı düşerse bu konu tutanağa geçirilir ve eksiklikler,  o sandık alanında  seçme yeterliliğine  sahip, okur-yazar  olanlar  arasından  başkanın  seçeceği kimselerle tamamlanır (298/73).

Göreve gelmeyen veya bırakıp giden başkan yahut üyenin yerine görevlendirilen kişi, önceki başkan veya üye daha sonra gelse dahi görevini sürdürür.

Sandık kurulu başkanının görevi başına gelmemesi veya bırakıp gitmesi halinde, yerine kurulun partili olmayan üyelerinden en yaşlısı başkanlık eder. Yaş konusunda uyuşmazlık çıkarsa nüfus cüzdanındaki bilgi esas alınır.

Sandık kurulu başkanı ve üç üyenin hazır bulunması halinde eksik üyeliklerin tamamlanması yoluna gidilmez.

Sandığın konulacağı yerin belirlenmesi

MADDE 12-  Sandığın    konulacağı    yer   ilçe   seçim   kurulunun    denetiminde    sandık   kurulunca kararlaştırılır.  Sandığın  konulacağı  yerlerin  belirlenmesinde,  seçmenin  oyunu  kolaylıkla,  serbestçe  ve  gizli şekilde verebilmesi göz önünde bulundurulur.

Engelli  seçmenlerin  kayıtlı  olduğu  sandık  seçmen  listelerine  ait  sandıklar,  bunların  rahatlıkla  ve kolaylıkla oy kullanmalarını sağlamak amacıyla binaların uygun yerlerine konulur (298/36-7, 74).

Sandıklar; okul (özel okullar ve özel dershaneler dâhil) avlusu veya salonların elverişli kısımları gibi geniş ve umumi yerlere konulur. Açık yerlerde, saçağı, sahanlığı, sundurması bulunan yerler üstün tutulur.

Ceza infaz kurumlarında ilçe seçim kurulu başkanı ile birlikte sandığın konulacağı yeri sandık kurulu başkanı tespit eder, bu tespitte cezaevi yönetiminin görüşü alınır.

Kışla,  karargâh,  ordugâh  gibi  askeri  bina  ve  tesislerle,  karakollara  ve  parti  binalarına,  muhtarlık odalarına ve mabetlere sandık konulamaz (298/74).

Kapalı oy verme yeri

MADDE 13-  Kapalı oy verme yerleri; yeterli aydınlatması ve masası olan, oy serbestliğini ve gizliliğini sağlayacak nitelikte olacaktır (298/75, 76),

Kapalı oy verme yerine asılacak levha

MADDE 14-  Sandık  kurulu,  sandıkların  konulacağı  yeri  ve  kapalı  oy  verme  yerlerini  belirledikten sonra buralara 298 sayılı Kanun’un oy verme serbestliğine  ve gizliliğine ilişkin hükümlerini  içeren levhayı (Örnek: 19) ve seçim çevresinin aday listesini (Örnek: 44) asar (298/76).

Ayrıca cep telefonu, fotoğraf veya film makinesi gibi görüntü kaydedici veya haberleşme sağlayıcı cihazlarla oy verme yerine girilmesinin yasak olduğunu ve cezasının bulunduğunu, bu tür cihazların oy verme  işlemi  bittikten  sonra  iade  edilmek  üzere  sandık  kuruluna  bırakılması  gerektiğini  belirten  levhalar (Örnek: 20) asılır (298/92).

Sandık seçmen listesinin sandık çevresine asılması

MADDE 15-  Her yaprağı ilçe seçim kurulu başkanı tarafından mühürlü ve sonu onaylı sandık seçmen listesi, sandık çevresinde, seçmenlerin kolayca görüp inceleyebilecekleri uygun bir yere asılır.

Ceza infaz kurumlarında bu listeler cezaevi idaresinin görüşü alınmak suretiyle elverişli alana asılır.

Sandık yerinin duyurulması

MADDE 16-  Sandık kurulu başkanı, sandıkların konulduğu yeri, göze çarpan işaretlerle veya alışılmış araçlarla halka duyurur.

Sandıkların bulunduğu yere giden sokakların başına, o yeri gösteren yazılar ve işaretler (Örneğin; “1010

No.lu sandığa gider” yazısı ve ok işareti) konulur.

İlçe seçim kurulu başkanı; İstanbul, Ankara, İzmir ve Bursa gibi büyükşehirlerde seçmenlerin sandık yerlerini kolayca bulabilmeleri için ve sorulduğunda gerekli bilgiler verilmek üzere, her bir sandığa komşu ve numaraca yakın olan sandıkların bulundukları yerleri gösteren birer yazıyı, sandık kurulu başkanlarına verir. Gerektiğinde, sandık kurulu başkanlarından bazılarını, belli bir mahalle veya birkaç mahallede oturanların oy verecekleri sandıkların yerlerini gösteren çizelgeleri herkesin görebileceği yerlere asmakla da görevlendirebilir.

İlçe seçim kurulları, diğer şehir ve beldelerde de yukarıdaki hükmün uygulanmasına karar verebilir.

Sandık çevresi

MADDE 17-  Sandık  çevresi,  sandık  kurulunun  görev  yaptığı  yer  merkez  olmak  üzere  15  metre yarıçaplı çevredir (298/81).

Sandık alanı

MADDE 18-  Sandık alanı, sandık kurulunun görev yaptığı yer merkez olmak üzere 100 metre yarıçaplı alandır. Ancak ceza infaz kurumlarına konulan sandıklar için bu hüküm uygulanmaz. Bu yerlerde, sandık kurulu başkanı koşulları dikkate alarak bir uzaklık belirler ve bunu tutanağa geçirir (298/81-1).

Sandık çevresinde bulunabilecekler

MADDE 19-  Sandık  çevresinde,  sandık  kurulu  başkan  ve üyeleri,  adaylar,  milletvekilleri,  o sandık bölgesinde kayıtlı seçmenler ve o sandıkta görevli müşahitler ile bina sorumluları ve çağrı üzerine gelen görevli kolluk güçlerinden başka kimse bulunamaz. Şu kadar ki, siyasi partilerin seçim kurullarına bildirdikleri itiraza yetkili kişiler ile temsilciler, seçim kurullarınca önceden kendilerine verilen belge ile sandık çevresinde bulunabilirler. Medya mensuplarının sandık çevresinde, sandık başı işlemlerine engel olmamak şartıyla, haber amacıyla görüntü ve bilgi elde etmeleri de serbesttir (298/82-2).

Sandık alanında bulunabilecekler

MADDE 20-  Sandık   alanında,   sandık   çevresinde   bulunma   hakkına   sahip   kimseler   ile   seçimin güvenliğini sağlamakla görevli kolluk güçlerinden başka kimse bulunamaz. Seçimin güvenliğini sağlamakla görevli kolluk güçleri dışında, özel güvenlik görevlileri ve belediye zabıtaları gibi görevliler de dâhil olmak üzere resmî üniforma ve silah taşıyanlar sandık alanına giremezler (298/83-1-2).

Siyasi partiler ile bağımsız adayların, sandık başlarında görevlendirecekleri müşahitlerin kamu hizmetlerinden yasaklı olmayan, ergin kimselerden olması şarttır. Bu şartları taşımayan kimse müşahit olamaz ve sandık alanından uzaklaştırılır.

Bağımsız adayların gönderdikleri müşahitler, üçten fazla olursa, sandık kurulu başkanı bunlar arasında ad çeker. Adları ilk çıkan üç müşahit sandık başında bırakılır. Diğerleri sandık alanında kalabilirler (298/25, 72).

Oy verme gününde sandık kurulunun toplanma zamanı ve hemen yapacağı işler

MADDE 21-  Sandık kurulu oy verme günü olan 7 Haziran 2015 Pazar günü en geç saat 07.00’de, sandık başında toplanarak bu Genelge’nin 10. maddesinde gösterilen şekilde andiçer. Başkan, ilçe seçim kurulundan kontrol ederek teslim almış olduğu keseyi açarak içerisinde bulunan sandık kurulu mührünü ve ayrıca “TERCİH” veya “EVET” mührünü masanın üzerine koyar. Bundan sonra seçim sandığının boş olduğunu orada bulunan sandık kurulu üyeleriyle müşahitler önünde tespit ederek sandığın kapağını kapatır ve kapağı mühür bozulmadan açılamayacak şekilde sandık kurulu mührü ile mühürler.

Sandık kurulu; andiçme, sandığı yerleştirme, kapalı oy verme yerini düzenleme işini bitirdikten sonra hazır bulunanlar  önünde ilçe seçim kurulu başkanlığından  teslim aldığı ve üzeri Yüksek  Seçim Kurulunca numaralanıp   mühürlenerek   paketlenmiş   birleşik  oy  pusulası  paketini  açıp,  tümünü  sayar;  birleşik  oy pusulalarının her birinin arkasını sandık kurulu mührü ile mühürler.

Sandık kurulu ilçe seçim kurulundan teslim alınan ve Yüksek Seçim Kurulu amblemi ve ilçe seçim kurulu başkanlığı mührünü taşıyan sarı renkte bastırılmış olan oy zarflarını sayar, her zarfın üzerine sandık kurulu mührünü basar.

Birleşik oy pusulaları ve zarflar masanın üzerine düzenli bir şekilde konulur. Sandık kurulu, sandık numarasını gösteren etiketi sandığın önüne yapıştırır.

Sandık kurulu, yaptığı sayımların sonucunu ve işlemleri bu Genelge gereğince tutanak defterine geçirip imzalar (298/77).

Kurulca yapılacak işlemler, alınacak tedbirler

MADDE 22-  Kanun gereği sandık kurulunca alınması gereken tedbirler ve yapılması gereken işlemler üzerinde anlaşma olmadığı takdirde, kurulu oluşturan üyelerin yarısından bir fazlasının görüşüne göre karar alınır veya işlem yapılır. Oyların eşitliği halinde başkanın katıldığı tarafın görüşü üstün tutulur.

Sandık  kurulu  tarafından  verilen  kararlar  veya yapılan  işlemler  varsa matbu  tutanağa,  yoksa  olayın mahiyetine göre tutanak defterine yazılarak başkan ve üyeler tarafından imzalanır.

Kanuna göre başkan tarafından yapılması gereken işler ve özel olarak sandık başında yapılacak işler

(açıklamalar ve uyarmalar) üyeler tarafından da yapılabilir.

Sandık çevresinde düzenin sağlanması

MADDE 23-  Sandık çevresinde düzenin sağlanması sandık kurulu başkanına aittir. Sandık çevresinde alınacak  tedbirler,  o  sandık  çevresinde  bulunma  hakkına  sahip  kimselerin  seçim  iş  ve  işlemlerini  takip etmelerini engelleyecek mahiyette olamaz (298/82-1).

Sandık çevresinde seçmenin oyunu tam bir serbestlikle ve gizli şekilde kullanmasına veya sandık kurulunun  görevini  yapmasına  engel  olmaya  kalkışanlar  ile  oy  verme,  oyların  sayım  ve  dökümü  veya tutanaklara geçirilmesi gibi tüm sandık başı iş ve işlemlerinin düzenini bozmaya kalkışanları başkan uyarır. Bu uyarının gereğini yerine getirmeyen kimse, kolluk gücü çağrılarak sandık çevresinden uzaklaştırılır (298/82-3).

Sandık kurulu başkanının bu maddede belirtilen görevini yapmaması halinde, sandık kurulu karar alarak ilgili  hakkında  yukarıda  belirtilen  yetkiyi  kullanır  ve  durumu  derhal  ilçe  seçim  kurulu  başkanına  bildirir (298/82-4).

Sandık çevresinde, cebir, şiddet veya tehdit kullanarak sandık başı düzenini bozmaya kalkışanlar, sandık kurulu başkanı veya üyelerinden biri tarafından, derhal kolluk güçleri çağrılmak suretiyle sandık çevresinden uzaklaştırılır (298/82-5).

Ceza infaz kurumlarında, yukarıda sayılan tedbirlere uymayanlar, cezaevi idaresinin görüşü alındıktan sonra, güvenliği zayıflatmayacak şekilde uygulama yapılarak, sandık çevresinden dışarı çıkarılır (298/82-6).

Bu madde uyarınca çağrılacak kolluk güçleri, başkanın talebine veya kurulun kararına uymak zorundadır

(298/82-7).

Sandık kurulunun görev yaptığı yerde cep telefonu ile görüşme yapmak yasaktır. Ancak sandık kurulu başkan ve üyelerinin, görevleri gereği yapacağı görüşmeler bu hükmün dışındadır. Bu hükme aykırı davranan kimseler  kurul  başkanı  tarafından  uyarılır.  Bu  uyarıya  rağmen  görüşmesini  sürdüren  kimse,  derhal  oradan çıkarılır (298/82-8).

Sandık çevresinde bir suç işlenmesi halinde, sandık kurulu durumu tutanağa geçirir ve ilgili hakkında işlem yapılmak üzere kolluk güçlerini çağırır (298/82-9).

İlçe seçim kurulu başkanı, sandık çevresinde, sandık başı iş ve işlemlerinin düzen içinde yürütülmesini sağlayacak tedbirleri alır. Bu kapsamda verilen talimatlara sandık kurulları, mülki ve idari makamlar uymak zorundadır (298/82-10).

Sandık alanında düzenin sağlanması

MADDE 24-  Sandık çevresi dışında ancak sandık alanı içinde, 298 sayılı Kanun’da gösterilen yasaklara uyulmaması veya suç işlenmesi halinde, bina sorumlusunun çağıracağı kolluk güçleri tarafından gerekli işlem yapılır.  Bina  sorumlusunun  bulunmadığı  yerlerde  bu  yetkiler,  sandık  kurulu  başkanı  veya  sandık  kurulu başkanının görevlendireceği sandık kurulu üyesi tarafından kullanılır (298/83-3).

Sandık alanında hiç kimse, başkalarının görebileceği şekilde bir siyasi parti veya adaya ait rozet, amblem veya benzeri işaretler veya propaganda amaçlı yayınlar taşıyamaz; yazılı, sözlü veya görüntülü propaganda yapamaz (298/83-4).

İlçe seçim kurulu başkanı, sandık alanlarında güvenliği ve 298 sayılı Kanun’da öngörülen yasaklara uyulmasını sağlamak için gerekli tedbirleri alır; seçmenin ve bu Genelge’nin 19. maddesinde sayılan sandık alanında bulunma hakkına sahip diğer kimselerin sandık alanına serbestçe girmesini engelleyen veya güçleştiren her türlü hareketi önler. Mülkî ve idarî makamlar bu hususlarda, ilçe seçim kurulu başkanınca verilen talimatlara uymak zorundadır (298/83-5).

Oy verme yetkisi

MADDE 25-  Onaylı sandık seçmen listesinde yazılı her seçmen, oy verme yetkisine sahiptir.

298 sayılı Kanun’da sayılan istisnalar dışında, sandık seçmen listesinde kaydı olmayanların oy kullanmalarına izin verilmez. Ancak kesinleşen muhtarlık bölgesi askı listelerinde adı yazılı olduğu veya bu listelere  yazılması  için  askı  süresi  içinde  başvurduğu  ve  listeye  kaydedilmesine  karar  verildiği  halde, çoğaltılarak sandık kurullarına verilen sandık seçmen listelerinde ismi yer almayan seçmenlerin,   muhtarlık bölgesi  askı  listelerinin  kesinleşmesine  bakılmaksızın,  ilçe  seçim

kurulundaki  liste  ile  oy  verecekleri  sandık  seçmen  listesine  ilave  edilmelerine,  ilçe  seçim  kurulu  başkanı tarafından karar verilir ve seçmene bu yolda verilecek bir yazı ile sandık kuruluna başvurması ve listeye dâhil edilmek suretiyle seçmenin oy kullanması sağlanır (298/86-2).

Her  seçmen,  kanunda  sayılan  istisnalar  dışında,  hangi  sandık  seçmen  listesinde  kayıtlı  ise  ancak  o sandıkta oy kullanabilir.

Bir seçmen, birden fazla oy kullanamaz.

Oy verme gününe kadar, haklarında seçme yeterliliğini kaybettiğine dair yetkili mercilerden resmî belge gelmiş bulunan seçmenler ile tutuklu sandık seçmen listesine kaydedilmiş olup da tahliye edilen veya taksirli suçlar dışında bir suçtan hüküm giyerek cezası kesinleşenlerin durumlarını gösteren resmî belge gelmiş bulunanlara, seçmen listesinde kayıtlı olsalar bile cezaevinde oy kullandırılmaz ve bu husus sandık kurulunca tutanağa geçirilir (298/86).

Oy verme düzeni

MADDE 26-  Sandık  başında  seçmene,  vereceği  oy  hakkında  hiçbir  kimse  müdahale,  telkin  veya tavsiyede bulunamaz. Hiçbir seçmen oyunu kullandıktan sonra sandık başında kalamaz (298/88).

Oyunu kullandıktan sonra sandık başından ayrılmayan seçmene başkan uzaklaşmasını hatırlatır. Seçmen yine orada kalırsa, başkan onu kolluk aracılığı ile uzaklaştırır.

Oy verme süresi

MADDE 27-  7 Haziran 2015 Pazar günü, oy verme için saat 08.00’den 17.00’ye kadar geçecek zaman oy verme süresidir. Ancak saat 17.00’ye geldiği halde sandık başında oylarını vermek üzere bekleyen seçmenler varsa, sandık kurulu başkanı bunları saydıktan ve kimliklerini aldıktan sonra sıra ile oylarını kullanmalarına izin verir. Saat 17.00’den sonra gelen seçmen oy kullanamaz (298/89, 96).

Ceza infaz kurumlarında  oy verme saat 08.00’de başlar, 17.00’de  sona erer. Diğer hükümler  aynen uygulanır.

Sandık kurulu önüne alınmada sıra

MADDE 28-  Oy  verme  günü  sandık  başına  gelen  seçmenler,  sandık  kurulu  önüne  kurul  başkanı tarafından sıra ile birer birer alınırlar.

Gebeler, hastalar ve engelliler sıra ile bekletilmeden oylarını verirler.

Sandıkta görevlendirilen güvenlik görevlileri ve yaşlıların da bekletilmeden oy kullanmalarına izin verilebilir (298/90).

Seçmenin kimliğinin tespiti

MADDE 29-  Sandık  başına  gelen  seçmen;  Türkiye  Cumhuriyeti  kimlik  numarasını  taşıyan;  nüfus cüzdanı,  resmî  dairelerce  verilen  soğuk  damgalı  kimlik  kartı,  pasaport,  evlenme  cüzdanı,  askerlik  belgesi, sürücü belgesi, hâkim ve savcılar ile yüksek yargı organı mensuplarına verilen mesleki kimlik kartı, avukat, noter ve askerî kimlik kartı gibi kimliğini tereddütsüz ortaya koyan resimli, resmî nitelikteki belgelerden birini başkana verir ve seçmen sıra numarasını söyler. Bu belgelerden birini vermeyen seçmen oy kullanamaz. Belediyeler ile köy veya mahalle muhtarlarınca  düzenlenip onaylanan kimlik belgeleri seçmenin kimliğinin tespitinde geçerli değildir (298/87, 91).

Üzerinde Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası olmayan resimli ve resmî bir kimlik belgesi ibraz eden seçmenin   oy   kullanabilmesi   için,   bu   belgelerin   yanında   ayrıca   seçmen   bilgi   kâğıdını   veya   nüfus müdürlüklerince verilmiş nüfus kayıt örneğinin ibraz edilmesi şarttır.

Ceza  infaz  kurumlarında  tutuklu  ya  da  taksirli  suçlardan  hükümlü  bulunan  seçmenlerden  yukarıda sayılan kimlik belgeleri  bulunmayanlar  için, cezaevi idaresince  verilmiş  belge, kimlik  belgesi yerine geçer (298/87).

Oy verme

MADDE 30-

  1. a) Oy vermeden önceki işler;

Sandık  kurulu  önüne  alınan  seçmen,  oyunu  kullanmadan  önce  kimlik  belgesini  varsa  seçmen  bilgi kâğıdını başkana verir ve kimliğini ispat eder.

Sandık kurulu başkanı, oy verme işlemini izlemek üzere kurul üyeleri arasında iş bölümü yaparak ayrı ayrı görevlendirir. Üyelerden biri, seçmenin oy verme işlemini takip ederek karışıklığa meydan verilmemesini ve seçmenin oyunu sandığa atmasını ve kendilerinin önünde bulunan oy pusulaları ile oy zarflarının kaybolmamasını sağlar. Diğer bir üye ise sandık seçmen listesinin imza bölümünü takip ederek sandık önüne alınan seçmenin sandık seçmen listesinden adını bulur.

  1. b) Oy verme işlemi;

Görevli  üye  tarafından  seçmenin  adı  sandık  seçmen  listesinde  bulunduktan  sonra,  seçmene  oy kullandırılır.

Başkan, kanuna uygun biçimde hazırlanmış ve mühürlenmiş oy zarfı ile birleşik oy pusulasını, hiçbir tarafında herhangi  bir işaret bulunmadığını  ve arkasının  sandık kurulu  mührü ile mühürlü  olduğunu, kurul üyelerine,  müşahitlere  ve seçmene  gösterdikten  sonra “TERCİH”  veya “EVET”  mührünü  seçmene  vererek kapalı oy verme yerini gösterir.

Başkan tarafından seçmene kapalı oy verme yerine girmeden önce:

  1. aa) Birleşik oy pusulasında tercih ettiği siyasi parti veya bağımsız aday için ayrılan bölümden dışarı taşırmamak suretiyle “TERCİH” veya “EVET” mührünü basması, “TERCİH” veya “EVET” mührü dışında herhangi bir yerine imza atmaması veya işaret koymaması, aksi halde oyunun geçersiz sayılacağı, birleşik oy pusulasını düzgün bir şekilde katlayıp zarfa koyması ve yapıştırması gerektiği,
  1. bb) Seçmenin; cep  telefonu,  fotoğraf  veya  film  makinesi  gibi  görüntü  kaydedici  veya  haberleşme sağlayıcı cihazlarla kapalı oy verme yerine girmesinin yasak olduğu ve cezasının bulunduğu, bu tür cihazlar varsa oy verme işlemi bittikten sonra iade edilmek üzere bırakılması gerektiği (298/92),
  1. cc) Birleşik oy pusulasından başka, zarfa hiçbir şey koymaması, aksi halde kullandığı oyun geçersiz olacağı,
  1. dd) Seçmene birleşik oy pusulası verildikten sonra hata veya başka bir neden ileri sürülerek yeni bir birleşik oy pusulası verilemeyeceği,

açıklanır.

Seçmen, sandık kurulu başkanının açıkladığı şekilde hareket ettikten sonra kapalı oy verme yerinden çıkıp, zarfı sandığa bizzat atar ve sandık seçmen listesinde isminin karşısını imza eder. Seçmen, imza atmasını bilmiyor veya herhangi bir sakatlığı nedeniyle imza atacak durumda bulunmuyorsa, sol elinin baş parmağını basar. Sol elinin baş parmağı olmayanların hangi parmağını bastığı listenin imza bölümüne ayrıca yazılır. Hiç parmağı olmayan seçmenin durumu adı karşısına yazılıp başkan tarafından imzalanır (298/93).

Sandık kurulu başkanı, oyunu kullanmış ve sandık seçmen listesini imzalamış seçmenlerin, seçmen bilgi kâğıdının arka yüzünü imzalayıp mühürledikten sonra kimliği ile birlikte kendisine iade eder. Sandık kurulu başkanları, bu işlemlerin düzenli bir biçimde yapılıp yapılmadığını denetler.

Tutuklular yeterli güvenlik tedbirleri alındıktan sonra, ceza infaz kurumu idaresinin belirleyeceği bir düzen içinde oy kullanacakları sandık bölgesine getirilir. Tutukluların serbest ve gizlilik içinde oylarını kullanmaları sandık kurulunca sağlanır.

Seçmenlerden ceza infaz kurumlarında tutuklu bulunanlar, oyunu kullandıktan sonra yetkililerce sandık alanından götürülürler.

Zarf ve birleşik oy pusulasını alan seçmenin oyunu kullanmadan önce danışmak veya görüşmek amacı ile başka bir yere gitmesine veya sandık alanında başka bir kimse ile görüşmesine izin verilmez.

Kapalı oy verme yerine girmeyen veya birleşik oy pusulası ile oy zarfını aldığı halde oy kullanmayan seçmenden birleşik oy pusulası, zarf ve mühür geri alınır (298/78, 88, 91, 93, 101; 2839/27).

Kapalı oy verme yerinde seçmenin uyması gereken kurallar

MADDE 31-  Seçmen,  kapalı  oy  verme  yerinden  dışarı  çıkmadıkça,  hiç  kimse  oraya  giremez. Ancak oy pusulasını hazırlamak için, kapalı oy verme yerinde, normal süreden fazla kalan seçmenler, kurul başkanı tarafından makul bir süre verilerek uyarılır. Bu uyarıya rağmen kapalı oy verme yerinden çıkmayan seçmen, oradan çıkarılır (298/92).

Engellilerin oy kullanması

MADDE 32-  Görme engelliler, felçliler, elleri eksik olanlar veya bu gibi bedeni engelleri açıkça belli olanlar o seçim çevresi seçmeni olan ve o sırada sandık alanında bulunan akrabalarından birinin, akrabası

yoksa diğer herhangi bir seçmenin yardımı ile oylarını kullanabilirler. Bir seçmen birden fazla engelliye yardım edemez (298/93-2).

Sandık  kurulu  başkan  veya  üyeleri,  engelli  seçmenlere  yardım  etmek  amacıyla  oy  verme  kabinine giremez, oy kullanma sırasında yardım edemez.

Okuma – yazma bilmeyen seçmenlerin oy kullanmaları

MADDE 33-  Okuma – yazma bilmeyen seçmenlere, oylarını kullanmaları konusunda başkaları tarafından  sandık  çevresinde  yardım  edilemez.  Okuma  –  yazma  bilmeyen  seçmen,  sorduğu  ve  istediği takdirde  sandık  kurulu  başkanı,  sadece  birleşik  oy  pusulası  üzerinde  bulunan  siyasi  parti  işaretlerinden hangisinin hangi partiye ait olduğunu veya bağımsız adaylara nasıl oy verileceğini açıklar.

Sandık kurulu başkan veya üyeleri, okuma – yazma bilmeyen seçmenlere oy verme sırasında yardım etmek amacıyla oy verme yerine giremez; oy kullanma sırasında yardım edemez.

Oy kullanmada öncelik

MADDE 34-  Gebeler, hastalar ve engelliler sıra bekletilmeden oylarını verirler.

Engellilere  yardım edenler ile güvenlik  görevlileri  ve yaşlıların  da öncelikle oy kullanmalarına  izin verilebilir (298/90).

Kapalı oy verme yerine girme yasağı

MADDE 35-  Sandık  kurulu  başkan  veya  üyeleri,  oy  verme  sırasında  seçmenlere  yardım  etmek amacıyla kapalı oy verme yerine giremez.

Sandık seçmen listesine kayıtlı olmayan seçmenlerin oy kullanması

MADDE 36-  İlçe seçim kurulu  başkanı,  seçimin  yapıldığı  çevrede  oy verme  hakkına  sahip olduğu halde, (Seçimin yapıldığı seçim çevresindeki seçmen listesinde kayıtlı olması koşuluyla) görev yaptığı sandığa ait seçmen listesinde kayıtlı bulunmayan (298/3);

  1. a) Sandık kurulu başkan ve üyeleri ile bina sorumlularının,
  2. b) Seçimin güvenliğini sağlamakla görevli kolluk güçlerinin,
  3. c) İlçe seçim kurulu tarafından sandık kurulu üyelerini görev yerine ulaştırmak için görevlendirilmiş kişilerin,

her birine seçmen olduğunu ve seçimde oy kullanabileceğini gösteren ve sandık seçmen listesindeki bilgileri kapsayan  bir belge verir (Örnek: 142). Ayrıca, bu seçmenlerin  esas kayıtlı olduğu  sandık  seçmen listesine meşruhat verilmek üzere kayıtlı bulunduğu sandık kurulu başkanlığına durumu yazı ile bildirir.

Bu madde uyarınca, ilçe seçim kurulu başkanı tarafından kendilerine oy kullanma hakkı bulunduğuna ilişkin olarak belge verilen görevliler, bu belge ile görevli oldukları sandık bölgesinde oy verirler.

Milletvekilleri, milletvekili kimliği ile seçmen bilgi kâğıdını; milletvekili adayları ise herhangi bir il seçim  kurulu  başkanınca  milletvekili  adayı  olduklarına  ilişkin  meşruhat  verilmiş  seçmen  bilgi  kâğıdını göstermek suretiyle kayıtlı oldukları seçim çevresi dışında da oylarını kullanabilirler. (İlçe seçim kurulunca 298 sayılı Kanun’un 44. maddesi hükmü uyarınca düzenlenen seçmen bilgi kâğıtları esas alınır.)

Sandık kurulu, bu madde kapsamında oy kullanan kimselerin ilgili belgelerini, oy verme işleminden önce alır. Bu belgeler, diğer seçim evrakı ile birlikte ilçe seçim kuruluna teslim edilir.

Bu madde uyarınca oy kullanan seçmenlerin ad ve soyadları ile kimlik bilgileri, oy kullandıkları sandık seçmen listesinin sonuna yazılarak karşısına imzaları alınır (298/94).

Yukarıda sayılan seçmenlerin sayısı o sandık seçmen listesine dâhil edilmez; oy kullanan seçmenlerin toplamına dâhil edilir.

Sayım ve döküm başlamadan önce yapılacak işler

MADDE 37-  Oy verme bitince, kurul başkanı bunu yüksek sesle ilân eder ve oy vermenin bittiği saat tutanak defterine geçirilir. Oy sandıkları saat 17.00’den önce açılamaz (298/96).

Sandık seçmen listesindeki bütün seçmenlerin saat 17.00’den önce oylarını kullanmış olmaları halinde dahi sandık zamanından önce açılmayacaktır (298/96).

Sayım ve dökümün açık olması ve sayım düzeni

MADDE 38-  Sayım ve döküm açık olarak yapılır. Oy verme yerinde bulunanlar sayım ve dökümü izleyebilirler.

Kurul; çalışmalarının düzenli yürütülmesi bakımından, sayım ve döküm masası etrafında boş kalması gereken kısmı, bir karar ile belirtir ve bu kısım etrafında orada bulunanların bu işlemleri izlemelerine engel olmayacak tedbirleri alabilir (298/95).

Masa üzerindeki eşyaların kaldırılması, oy verenler sayısının denetlenmesi ve tutanağa geçirilerek

ilânı

MADDE 39-  Masa  üzerinde,  sandıktan  başka  ne  varsa  kaldırılır.  Oy  vermenin  bittiği  saat  tutanak

defterine geçirilir. Bundan sonra sandık seçmen listesinde yazılı seçmenlerin toplamı ile adları hizasındaki imza veya parmak izleri sayılarak oy vermiş olanların toplamı tespit edilir; Örnek: 86  sayılı sandık sonuç tutanağına geçirilir ve sonuç yüksek sesle ilân edilir (298/96).

Kullanılmayan birleşik oy pusulaları ve zarflar

MADDE 40-  Oy zarflarından veya birleşik oy pusulalarından kullanılmayanlar sayılır; oylarını veren seçmen  sayısına  eklenerek  kurula  teslim  edilmiş  bulunan  birleşik  oy pusulası  toplamına  veya zarf miktarı toplamına uygun olup olmadığı tespit edilir. Kullanılmayan birleşik oy pusulaları ve zarflar ayrı ayrı paketler haline getirilerek mühürlenir; üzerlerine sayıları yazılır. Kullanılmayan birleşik oy pusulası ve zarf sayısı Örnek:

86 sayılı sandık sonuç tutanağına yazılır.

Sandık kurulu başkanı “TERCİH” veya “EVET” mühürlerini bir zarfa koyarak bu zarfın ağzını kapatır ve mühürler; kullanılmamış ve paketlenmiş olan birleşik oy pusulaları ve zarflarla birlikte, “TERCİH” veya “EVET” mühürleri konulmuş olan bu zarfı ilçe seçim veya görevli geçici ilçe seçim kuruluna teslim edilecek torbaya koyar (“TERCİH” veya “EVET” mührünü taşıyan kapalı zarfın konulduğu) ve torbanın bu kısmını sicimle bağlar.

Bu işlemler bitirildikten sonra sandıktan çıkacak birleşik oy pusulalarının konulmasına yarayan torbanın boş olduğu tespit ve ilân olunur. Bütün bu işlemler tutanağa geçirilir (298/97).

Sandığın açılması, zarfların sayılması, geçerli ve geçersiz oy zarflarının ayrılması

MADDE 41-  Sandık, yukarıdaki maddelerde belirtilen iş ve işlemler tamamlandıktan sonra, oy verme yerinde hazır bulunanların gözü önünde, sandık kurulu başkanı tarafından açılır.

Sandıktan çıkan zarflar, sandık kurulu başkanı tarafından yüksek sesle iki defa sayılır. İki sayım arasında fark olursa, üçüncü sayım yapılarak sonucuna göre işlem yapılır ve seçimde kullanılan toplam zarf sayısı tespit edilir. Tespit edilen zarf sayısı, seçime ait sandık sonuç tutanağının (Örnek: 86) ilgili yerine işlenir.

Bütün zarflar sayıldıktan sonra, geçerli olup olmaması yönünden aşağıdaki şekilde kontrol edilir. a)    Sandık kurulunca verilen biçim ve renkte olmayan,

  1. b) Üzerinde Yüksek Seçim Kurulu amblemi olmayan,
  1. c) Üzerinde ilçe seçim kurulu ve sandık kurulu mührü bulunmayan, d)   Tamamı yırtılmış olan,
  1. e) Üzerinde ilçe seçim kurulu ve sandık kurulu mührü dışında herhangi bir mühür, imza, yazı, parmak izi veya herhangi bir işaret bulunan,

zarflar geçersiz sayılır. Ancak;

Zarfın üzerinde,  herhangi  bir şekilde leke veya çizik olsa bile, bunun özel işaret koymak  amacıyla yapıldığının kesin olarak anlaşılamaması halinde, bu zarflar geçerli sayılır.

İtiraza uğrayan zarflar ile itiraza uğramadan geçersiz sayılan zarflar, başkan tarafından bir kenara ayrılır. Sandık kurulu, bütün zarflar kontrol edildikten sonra, itiraza uğrayan zarfları inceleyerek, geçerli veya geçersiz sayılması yönünde kararını verir. Bundan sonra, o sandıktan çıkan geçerli ve geçersiz oy zarflarının toplam sayısı ayrı ayrı tutanağın ilgili yerine işlenir.

Geçersiz  zarflar paketlenir  ve paketin  üzeri mühürlenerek  zarf sayısı yazılır. Bu zarflar  saklanır  ve kesinlikle açılmaz.

Bu  işlemler  yapıldıktan  sonra,  o  sandıktan  çıkan  geçerli  ve  geçersiz  zarfların  toplam  sayısı  ile  oy kullanan seçmen sayısı karşılaştırılır.

Zarf sayısı, oy kullanan seçmen sayısına eşit veya eksik ise başkaca bir işlem yapılmaz.

Zarf sayısı oy kullanan  seçmen sayısından  fazla ise eşitliği sağlamak  için önce geçersiz  zarf sayısı düşülür. Geçersiz zarf sayısının düşülmesi  halinde de eşitlik sağlanamıyorsa,  sandık kurulu başkanı geçerli zarflar arasından, eşitliği sağlayacak sayıda zarfı gelişigüzel çeker ve bu zarflar açılmadan derhal yakılarak imha edilir. İmha edilen zarf sayısı, sandık sonuç tutanağına (Örnek: 86) yazılır.

Yukarıda belirtilen işlemler bittikten sonra, geçerli oy zarfları sandığın içine tekrar konularak sayıma

geçilir.

Bütün  bu  işlemler  ayrıca  tutanak  defterine  geçirilerek,  sandık  kurulu  başkan  ve  üyeleri  tarafından

imzalanıp, mühürlenir.

Sandıklar, sayım ve döküm işlemleri bitinceye kadar oy verme yerinden çıkarılamaz (298/98).

Zarfların açılması, oyların sayım ve dökümü

MADDE 42-  Oyların sayım ve dökümüne derhal başlanır, açık ve aralıksız yapılır. Yapılacak şikâyet ve itirazlar, işi durdurmaz.

Sandık kurulu başkanı, sayım ve döküm işine başlamadan önce, sayım ve döküm cetvellerinin boş ve yazısız olduğunu hazır bulunanlara gösterir.

Sandık kurulu başkanı, oy sayım ve dökümünün düzenini sağlamak bakımından;

  1. a) Bir üyeyi sandıktaki zarfları kendisine vermek,
  2. b) İki üyeyi okunan oy pusulalarını sayım ve döküm cetvellerine işlemek,
  3. c) Bir üyeyi okunan ve dökümü yapılan oy pusulalarını ve açılan zarfları masa üzerine düzenli biçimde yerleştirmek ve korumak

üzere görevlendirir.

Sayım  ve  döküm  cetvellerinde  (Örnek:  85),  ilk  önce  birleşik  oy  pusulasındaki  sıraya  göre  siyasi partilerin adları soldan sağa doğru sütunların yukarısındaki hanelere yazılır. Daha sonra, varsa her bağımsız adaya bir sütun ayrılarak, bağımsız adayların ad ve soyadları, birleşik oy pusulasındaki sıraya göre sütunların yukarısındaki hanelere yazılır.

Sandık kurulu başkanı tarafından görevlendirilen üye, oy zarfını sandıktan teker teker alarak başkana verir. Başkan zarfı açarak içinden çıkan oy pusulasının ön yüzünü herkesin görebileceği ve işitebileceği şekilde okur.

Birleşik oy pusulası üzerinde hangi siyasi partiye veya bağımsız adaya ait yere “TERCİH” veya “EVET”

mührü basılmış ise, o siyasi partinin adı veya bağımsız adayın ad ve soyadı okunur.

Siyasi partilerin ve bağımsız adayların aldığı ve herhangi bir itiraza uğramadan geçerli sayılan her oy, okunmasını müteakiben, görevli iki üye tarafından, aynı anda sayım ve döküm cetvelinde o siyasi partiye veya bağımsız adaya ayrılmış bulunan sütundaki rakamlar birden başlamak üzere, sırasına göre çizilmek suretiyle, ayrı ayrı işaretlenir. Bu işlemin usulüne uygun yapılıp yapılmadığı, sandık kurulu başkanı tarafından sürekli denetlenir.

Okunan  geçerli  oy  pusulaları  ve  zarfları,  görevli  üye  tarafından,  masa  üzerine  düzenli  biçimde yerleştirilir ve muhafaza edilir.

Geçersiz sayılan veya geçerli olmasına rağmen hesaba katılmaması gereken oy pusulaları ile geçerli olup olmadığı veya hesaba katılıp katılmaması yönünden tereddüt edilen veya itiraza uğrayan oy pusulaları, sayım ve döküm cetveline işlenmeksizin ayrılır ve sandık kurulu başkanı tarafından muhafaza altına alınır.

Bütün zarfların açılıp okunması bittikten sonra; itiraz edilmeksizin geçerli sayılan ve her iki sayım ve döküm cetveline işlenen oy sayıları, her siyasi parti veya bağımsız adayın sütununda işaretlenmiş son rakamlar karşılaştırılarak,  her siyasi parti veya bağımsız adayın aldığı geçerli oy sayısının iki cetvelde de aynı olup olmadığı, başkan tarafından kontrol edilir. Oy sayıları aynı ise, her siyasi parti veya bağımsız adayın aldığı geçerli oylar toplanarak, itiraz edilmeksizin geçerli sayılan bu oyların toplam sayısı, sandık kurulunca düzenlenecek sandık sonuç tutanağına (Örnek: 86) rakam ve yazıyla işlenir.

Siyasi partilerin ve bağımsız adayların aldıkları ve kendi hanelerine işlenmiş geçerli oy sayılarını gösterir rakamların her iki sayım ve döküm cetvelinde de aynı olmaması halinde ikinci sayım yapılır. İkinci sayımda, geçerli tüm oy pusulaları yeniden, tek tek okunarak, boş ve yazısız ayrı iki sayım ve döküm cetveline (Örnek:

85)  işlenir.  Bu  cetvellerdeki  oy  sayıları  aynı  ise,  her  siyasi  parti  ve  bağımsız  adayın  aldığı  geçerli  oylar toplanarak, itiraz edilmeksizin geçerli sayılan bu oyların toplam sayısı, sandık kurulunca düzenlenecek sandık sonuç tutanağına (Örnek: 86) rakam ve yazıyla işlenir.

İkinci sayımda kullanılan sayım ve döküm cetvelinde yer alan oy sayıları da aynı çıkmazsa, yukarıda belirtilen usule göre  üçüncü sayım  yapılır ve kurulun  varsa siyasi  partili olmayan, yoksa başkan tarafından belirlenecek üyesi tarafından tek sayım ve döküm cetveline işlenmek suretiyle, sonucuna göre işlem yapılır. Birden fazla sayım yapılan hallerde, bu sayımlarda kullanılan sayım ve döküm cetvellerinin üzerine, hangi sayıma ait olduğu büyük harflerle yazılır ve tüm cetveller muhafaza edilir.

Açılan  sandığa  ait  son  geçerli  zarf  açılıp  içindeki  oy  pusulası  okunduktan  sonra,  sandık  başkanı tarafından  o  sandığa  ait  açılmayan  geçerli  zarf  olup  olmadığı  kontrol  edilir  ve  açılan  zarfların  sayısı  ile sandıktan çıkan ve tutanağa işlenmiş olan geçerli zarf sayısı karşılaştırılır ve sonuç, tutanak defterine işlenir.

Geçerli  oyların  sayım  ve  döküm  cetvellerine  işlenmesinden  sonra,  hesaba  katılıp  katılmaması  veya geçerli sayılıp sayılmaması yönünden tereddüt edilen veya itiraza uğrayan oy pusulaları, sandık kurulunca ayrı ayrı değerlendirilerek karara bağlanır ve bu karar, tutanak defterine yazıldıktan sonra mühürlenip imzalanır.

Sandık kurulu kararı ile geçerli sayılan veya hesaba katılan oy pusulaları, sayım ve döküm cetvelinde ait olduğu siyasi partiye veya bağımsız adaya ayrılmış bulunan sütuna işlenir. Bu şekilde geçerli sayılan veya hesaba katılan oy pusulalarının toplam sayısı, sandık sonuç tutanağında (Örnek: 86) ilgili yere işlenir.

Geçerli sayılmayan veya hesaba katılmayan oy pusulaları, ayrı ayrı paket yapılarak bağlanır ve paketin üzeri mühürlenerek, sayısı yazılır ve saklanır. Bu oy pusulaları yakılamaz, yırtılamaz ve yok edilemez. Bunların sayısı, özel tutanakta ilgili yere işlenir.

Yukarıda  belirtilen  işlemler  tamamlandıktan  sonra,  sayım  ve  döküm  cetvelinde  siyasi  partilerin  ve bağımsız adayların aldığı oyların toplam sayısı, kendi sütununun altına rakam ve yazıyla işlenir.

Sayım ve döküm cetvelinde,  siyasi partilerin  ve bağımsız  adayların  aldığı oylar, orada bulunanlara, başkan tarafından yüksek sesle ilân edilir. Sayım ve döküm cetvelinin bir örneği zarf içinde ilçe seçim kuruluna teslim edilir.

Bu ilândan sonra, sayım ve döküm cetvelindeki sonuçlar, sandık sonuç tutanağına (Örnek: 86) işlenir. Bu bilgilerin doğruluğu, sandık başkanı tarafından sayım ve döküm cetveli sonuçları ile karşılaştırıldıktan sonra, sandık sonuç tutanağı (Örnek: 86), başkan ve üyeler tarafından imzalanıp, mühürlenir.

Bütün bu işlemler, tutanak defterine geçirilerek, sandık kurulu başkan ve üyeleri tarafından imzalanıp, mühürlenir.

Siyasi parti müşahitleri, sayım masası başında yer alabilir ve oy pusulalarını görebilirler. Ancak siyasi parti müşahitlerinin sayısı beşten fazla ise, hazır bulunanlar arasından başkan tarafından kurul önünde ad çekme suretiyle, sandık başında kalacak beş siyasi parti müşahidi her biri ayrı siyasi partiden olmak üzere tespit edilir. Müşahitler için sayım işlemini yakından takip edebilecekleri bir yer ayrılır (298/100).

Geçerli olmayan oy pusulaları

MADDE 43-

  1. a) Sandık kurulunca verilen biçim ve renkte olmayan,
  1. b) Türkiye Cumhuriyeti Yüksek Seçim Kurulu filigranı bulunmayan,
  1. c) Arkasında sandık kurulu mührü bulunmayan,
  1. d) Hiçbir yerine “TERCİH” veya “EVET” mührü basılmamış olan,
  1. e) Siyasi partilere veya bağımsız adaylara ayrılan alanlardan birden fazlasına “TERCİH” veya “EVET”

mührü basılmış olan,

  1. f) Birden fazla siyasi partiye veya bağımsız adaya ayrılan alana taşmış “TERCİH” veya “EVET” mührü bulunan,
  1. g) Sandığın ait olduğu seçim çevresinden başka bir seçim çevresi için düzenlenmiş olan,
  1. h) Bütünlüğü bozulacak şekilde yırtılmış veya koparılmış olan,
  1. i) Üzerine “TERCİH”  veya  “EVET”  mührü  dışında  veya  “TERCİH”  veya  “EVET”  mührü  yerine herhangi bir özel işaret, herhangi bir isim, imza kaşesi, mühür veya parmak izi basılmış olan,
  1. j) Üzerinde yer alan siyasi partilere veya bağımsız adaylara ait bölümleri belirgin bir şekilde ve özel olarak karalanmış, çizilmiş veya işaretlenmiş olan,
  1. k) Üzerinde yer alan matbu yazıların ve şekillerin dışında yazılar veya harfler veya sayılar yazılmış veya şekiller çizilmiş olan

birleşik oy pusulaları geçerli değildir. Ancak;

Aşağıdaki haller oy pusulalarını geçersiz kılmaz:

  1. a) Zarfların açılması veya oyların okunması sırasında yırtılması,
  1. b) Bütünlüğü bozulmaksızın bir kısmının kazaen yırtılması,
  1. c) Herhangi bir şekilde  lekelenmiş  olup  da bunun  özel  olarak  işaret koymak  amacıyla  yapıldığının anlaşılamaması,
  1. d) Birleşik oy pusulasının katlanarak zarfa konulması sebebiyle “TERCİH” veya “EVET” mührü ile oy pusulasının arkasına basılan sandık kurulu mühür izinin oy pusulasının diğer kısımlarına geçmesi,
  1. e) Bir siyasi parti veya bağımsız aday alanına basılan “TERCİH” veya “EVET” mührünün sadece iki siyasi parti veya bağımsız aday alanını ayıran çizgili bölgeye taşmış olması,
  1. f) Başka bir siyasi partinin  veya bağımsız  adayın  alanına  taşmamak  kaydıyla,  bir siyasi parti veya bağımsız aday alanına birden çok “TERCİH” veya “EVET” mührü basılması.

Hesaba katılan ve katılmayan oy pusulaları

MADDE 44-  Birleşik oy pusulasında baskıda silinme veya yanlışlık yapılmış olsa bile, hangi siyasi parti veya bağımsız aday lehine kullanılmış olduğu “TERCİH” veya “EVET” mührünün vurulduğu yerden kesin olarak anlaşılan oy pusulaları hesaba katılır.

Zarfın içinden el ilânı, broşür ya da özel bir işaret, yazı veya şekil taşıyan kâğıt veya işaret amacı taşıyan herhangi bir madde çıkmış olması halinde, bu zarftan çıkan oy pusulası hesaba katılmaz (298/102).

Sandık sonuç tutanağının düzenlenmesi ve ilânı

MADDE 45-  Sandık kurulu, (Örnek: 86) sayılı sandık sonuç tutanağını, iki nüsha olarak, sayım ve döküm  işlemleri  sırasında  elde  edilen  bilgilere  ve  sayım  ve  döküm  cetveli  sonucuna  göre  düzenler.  Bu tutanakların ait olduğu bölümüne, seçim bilgileri eksiksiz olarak işlendikten sonra, başkan ve üyeler tarafından ad ve soyadları yazılarak imzalanır; sandık kurulu mührü ile mühürlenir.

Yukarıdaki düzenleme gereğince işlenmesi gereken bilgiler şunlardır:

1)   Sandığın bulunduğu ilin, ilçenin ve seçim bölgesinin adı ile sandığın numarası,

2)   Oy vermenin yapıldığı tarih ve gün,

3)   Oy sandığının sandık kurulu üyeleri ve seçim yerinde bulunanlar önünde açılış saat ve dakikası ile şayet sandık saat 17.00’den sonra açılmış ise bunun sebebi,

4)   Oy verme saati bitiminde sırada bekleyen ve oy kullandırılan seçmen sayısı,

5)   İlçe seçim kurulundan teslim alınan toplam zarf sayısı ile kullanılmayarak artan zarf sayısı,

6)   İlçe seçim kurulundan teslim alınan toplam oy pusulası sayısı ile kullanılmayarak artan oy pusulası

sayısı,

7)   Sandık seçmen listesinde yazılı olan seçmenlerin sayısı,

8)   Sandık seçmen listesinde kayıtlı olmayan ancak 298 sayılı Kanun gereği o sandıkta oy kullanan seçmen sayısı,

9)   Oy kullanan seçmenlerin toplam sayısı,

10) Sandıktan çıkan zarf sayısı,

11) Geçerli zarf sayısı,

12) Geçersiz zarf sayısı ve geçersizlik sebebi,

13)  Zarf sayısı oy kullanan seçmen sayısından fazla ise, eşitliği sağlamak amacıyla yakılan zarf sayısı,

14) İçinden hiç oy pusulası çıkmayan boş zarf sayısı,

15) İtiraz edilmeksizin geçerli sayılan oy pusulalarının sayısı,

16) İtiraz üzerine geçerli sayılan veya hesaba katılan oy pusulası toplamı,

17) Geçerli oy pusulalarının toplamı,

18) Geçersiz sayılan oy pusulası sayısı ve geçersizlik sebebi,

19) Hesaba katılmayan oy pusulası sayısı ve hesaba katılmama sebebi,

20) Geçersiz sayılan veya hesaba katılmayan oy pusulası toplamı,

21) Siyasi partilerin ve bağımsız adayların aldıkları toplam geçerli oyların rakam ve yazıyla belirtilecek sayısı,

22) Oylama  iş  ve  işlemlerine  ve  oyların  sayım  ve  dökümüne  dair  yapılan  şikâyetlerle  bunlara  ait kararların nelerden ibaret bulundukları,

23) Birden fazla sayım ve döküm yapılmış ise sayısı,

24) Sayım ve döküm sonucunun başkan tarafından orada hazır bulunanlara ilân edildiği.

Sandık sonuç tutanağının onaylı bir sureti, sandık kurulu tarafından sandık çevresi içinde herkesin görebileceği bir yere asılır. Bu tutanak oy verme gününden itibaren bir hafta süreyle asılı kalır.

Sandık sonuç tutanağının birer sureti, yeteri kadar hazırlanarak  sandık kurulu başkanı ve üyelerince imzalandıktan ve mühürlendikten sonra seçime katılma yeterliliği olan ve talep eden siyasi parti ve bağımsız adayların müşahitlerine verilir. Bu tutanaklar talep halinde öncelikle sandık kurulunun siyasi partili üyelerine imza karşılığında verilir. Ancak bu halde, o partinin müşahidine ayrıca tutanak verilmez. Müşahitlere verilecek sandık sonuç tutanakları, çok yapraklı kopyalı suret biçiminde hazırlanır. Sandık sonuç tutanağı verilen müşahit ve sandık kurulu üyelerinin ad ve soyadları ile temsilcisi oldukları siyasi partinin adı veya bağımsız adayın adı ve soyadı sandık kurulu tutanak defterine yazıldıktan sonra tutanağın teslim alındığına dair imzaları alınır.

Sandık kuruluna, oy pusulasındaki siyasi parti veya bağımsız aday sayısından beş fazla sayıda sandık sonuç tutanağı verilir (298/105).

Sayıma ilişkin kâğıt ve belgelerin paketlenerek torbaya konulması

MADDE 46-  Sandık kurulları, kâğıt ve belgeleri ayrı ayrı olmak üzere, ilçe seçim kuruluna  teslim etmek için aşağıda yazılı şekilde hazırlar;

1) Hesaba katılan ve geçerli oy pusulalarını,

2) Sandık kurulunca düzenlenen tutanakları,

3) Alt tarafı sandık kurulunca imzalı sayım ve döküm cetvellerini (bir örneği zarf içinde),

4) Geçersiz oy pusulalarını (ait olduğu zarfın içinde olmak üzere),

5) İtiraza uğrayan oy pusulalarını (ait olduğu zarfın içinde olmak üzere),

6) Hesaba katılmayan zarfları (açılmadan önce geçerli olmadığı anlaşılan zarflar- saklanan zarflar – içine oy pusulası konulmamış olan zarflar),

7) Kullanılmamış olan oy zarfları ve birleşik oy pusulalarını,

8) Tutanak defterini,

Ayrı ayrı paketler halinde sararak, sayılarını üzerine yazar ve üzerini sandık kurulunun mührü ile mühürleyip imzalandıktan sonra hepsini birden torbaya koyup ağzını yine kurul mührüyle mühürleyip, imzalar. Sandık kurulu başkanı sandık alanında seçimle ilgili hiçbir seçim evrakının unutulmamasına özen gösterir.

Sayıma ilişkin torbanın (kâğıt ve belgelerin) ilçe seçim kurulu başkanına veya görevli geçici ilçe seçim kurulu başkanına teslimi

MADDE 47-  Sandık  kurulu  tarafından  hazırlanan  mühürlü  torba  ve  sandık  kurulu  mührü,  sandık kurulu başkanı ile ad çekme yoluyla belli edilecek en az iki üye tarafından hiçbir gecikmeye meydan verilmeksizin ve hiçbir yere uğranmaksızın en kısa zamanda, sandık kurulunun bağlı olduğu ilçe seçim kuruluna teslim edilir. Bu maddeye aykırı hareket edenler hakkında cezai kovuşturma yapılır.

Sandık  kurulunun  diğer  üyeleri  ile  müşahitler  de  isterlerse  ve  taşıtta  yer varsa  veya  taşıt  kendileri tarafından sağlanırsa başkanla birlikte gidebilirler.

İlçe  seçim  kurulu,  torbayı  ve  sandık  kurulu  mührünü  alarak,  torbayı  getiren  üyeler  önünde  açıp içindekiler hakkında (Örnek: 88) sayılı tutanağı üç nüsha olarak düzenler.

Bu tutanağın alt tarafı torbayı ve mührü teslim edenlerle ilçe seçim kurulu başkanı ve üyelerden biri tarafından imzalanır. Bu tutanağın bir nüshası, il seçim kuruluna gönderilecek evraka bağlanır, bir örneği de sandık kurulu başkanına verilir (298/107).

Kullanılan  birleşik  oy  pusulası,  zarf,  tutanak  ve  cetvellere  ilişkin  bilgiler;  ayrı  ayrı  sayılar  halinde

(Örnek: 88) sayılı tutanakta gösterilir (298/71, 107).

Sandık kurullarınca kullanılacak ve düzenlenecek basılı kâğıtlar

MADDE 48-  Sandık kurullarının kullanacağı ve düzenleyeceği basılı kâğıtlara bu Genelge’nin çeşitli maddelerinde değinilmiş veya bazıları örnek sayıları ile birlikte açıkça belirtilmiştir. Ancak kurulların çalışmalarını kolaylaştırmak ve kendi kendilerini denetlemelerini sağlamak üzere bunlardan hangilerinin ne için kullanılacağı ve düzenleneceği aşağıda gösterilmiştir.

  1. A) Seçimle ilgili genel nitelikte basılı kâğıtlar;
  2. a) Örnek: 19 No.lu 298 sayılı Kanun’un oy verme serbestliğine ve gizliliğine dair hükümlerini içeren bu levha sandık kurullarınca kapalı oy verme yerine asılacaktır.
  3. b) Örnek: 2 No.lu Sandık Seçmen Listeleri iki nüsha olacak, biri sandık alanının seçmenlerin kolayca görüp inceleyebilecekleri bir yerine asılacak, diğeri seçmenin isminin bulunması ve oyunu kullanan seçmenlerin imzalaması için kullanılacaktır.
  4. B) 25. Dönem Milletvekili Genel Seçimi için düzenlenecek basılı kâğıtlar;
  5. a) Örnek: 44 No.lu Aday Listesi,
  1. b) Örnek: 85 No.lu Sayım ve döküm Cetveli, beş nüsha düzenlenecek,
  2. c) Örnek: 86 No.lu  Sandık  Sonuç  Tutanağı,  sayım  ve  döküm  işlemleri  sırasında  elde  edilen bilgilerden ve sayım ve döküm cetveli sonucundan yararlanılarak düzenlenecek ve sandık çevresi içerisinde herkesin görebileceği bir yere bir hafta süre ile kalacak şekilde asılır, onaylı birer örneği siyasi partilere ve isterlerse bağımsız adaylara ve müşahitlere imza karşılığı verilir. Bu tutanak, beş nüsha olarak düzenlen

Şikâyet ve itiraz

MADDE 49-  Sandık  kurulu  başkanlarının  veya  bu  kurulların  yaptıkları  işlemlere  veya  aldıkları tedbirlere ve bunlara benzer sair işlemlerine veya herhangi bir kimsenin, 298 sayılı Kanun’un koyduğu yasaklara aykırı  hareketlerine  karşı,  bu  işlem  veya  tedbirlerin  veya  sair  işlemlerinin  düzeltilmesi  veya  bu  Kanun’un koyduğu  yasaklara  uymayanların  bu  hareketlerinin  önlenmesi  için  sandık  kurullarına  başvurulabilir.  Bu şekildeki başvuruya şikâyet denilir. Sandık kurullarınca verilmiş herhangi bir kararın 298 sayılı Kanun’a aykırı olması nedeniyle kaldırılması veya bu Kanun’a uygun hale getirilmesi için ilçe seçim kurullarına başvurulabilir. Bu başvurmaya da itiraz denilir (298/110, 116, 119).

Şikâyete yetkili kimseler

MADDE 50-  Şikâyete yetkili kimseler;

  1. a) Seçme yeterliliğine sahip seçmenler;
  1. b) Siyasi partiler  veya  bunların  tüzüklerine  göre  kuruluş  kademelerinin  (il  ve  ilçe  kuruluşlarının)

başkanları veya vekilleri,

  1. c) Siyasi partiler ve bağımsız adayların müşahitleri, d) Adaylar ile milletvekilleri (298/110, 116). Şikâyetin şekli

MADDE 51-  Şikâyet dilekçe veya sözle yapılabilir. Sözlü şikâyetler gerekçesiyle birlikte bir tutanağa yazılır. Bu tutanak adı, soyadı ve adresi de yazılarak şikâyetçiye imza ettirilir. Şikâyetçi imza atamaz ise sol elinin baş parmağı bastırılır (298/110, 116).

Şikâyet üzerine yapılacak inceleme

MADDE 52-  Şikâyet  dilekçesini  alan  veya  şikâyeti  yukarıdaki  madde  gereğince  tutanağa  geçiren sandık  kurulu,  ilk önce  şikâyetçinin  bu Genelge’nin  50. maddesine  göre  şikâyete  yetkili  kimselerden  olup

olmadığını  inceler  ve  şikâyetçi,  şikâyete  yetkili  kimselerden  değilse,  başka  bir  yön  üzerinde  durmaksızın şikâyeti hemen reddeder. Kurul, şikâyetçinin şikâyete yetkili kimselerden olduğunu anlarsa, o zaman şikâyetin haklı veya yerinde olup olmadığını inceler.

Şikâyetin karara bağlanması

MADDE 53-  Şikâyetin haklı veya yerinde görülmesi halinde, kurul, karar yazmaya ihtiyaç olmaksızın, şikâyet konusu tedbir veya işlemi düzeltir yahut bu tedbir veya işlemi kaldırır.

Şikâyetçinin  şikâyete yetkili olmaması veya şikâyetin süresinden sonra yapılmış olması veya haksız yahut yersiz görülmesi halinde kurulca şikâyetin reddine karar verilir. Bu halde kurul kararının başkan ve üyeler tarafından imzalanması ve sandık kurulu tutanak defterine işlenmesi lazımdır.

Kurul kararları salt çoğunlukla  yani kurul başkan ve üyelerinin yarıdan fazlasının oylarının  o karar üzerinde toplanmasıyla verilir. Oylarda eşitlik halinde başkanın katıldığı tarafın oyu üstün tutulur.

Şikâyetin reddine ilişkin kararın bir örneği şikâyetçiye verilir (298/117).

Şikâyetin süresi ve süresinden sonra yapılacak şikâyetin reddi

MADDE 54-  Şikâyet en geç, seçim sonuçlarını tespit eden tutanağın sandık kurulunca düzenlenmesine, diğer bir ifadeyle yazılıp imzalaması anına kadar sandık kuruluna ulaşmalıdır.

Tutanak imzalandıktan sonra ve fakat sandık kurulu dağılmadan önce yapılan sözlü şikâyetlerin veya verilen şikâyet dilekçelerinin sürenin geçmiş olması sebebiyle reddine karar verilir (298/127).

Sandık kurullarının kararlarına itiraz

MADDE 55-  Bir  şikâyetin  reddine  ilişkin  sandık  kurulu  kararları  ile  seçim  sonuçlarını  gösteren tutanakların sandık kurullarınca düzenlenmesi işlerine veya sandık kurullarının diğer kararlarına karşı itiraz olunabilir.

İtirazda bulunabilecek kimseler, bu Genelge’nin 50. maddesi gereğince şikâyete yetkili olan kimselerdir.

Sandık kurullarının itirazı ilçe seçim kuruluna ulaştırması ve itirazcıya alındı kâğıdı verilmesi

MADDE 56-  Sandık kurullarının kararları, oyların sayım ve dökümü ile tutanakların düzenlenmesine ilişkin iş ve işlemleri aleyhine, ilçe seçim kuruluna itiraz olunabilir.

Bu itirazlar, sandık sonuç tutanağının düzenlenip başkan ve üyeler tarafından imzalanmasına kadar sözle veya yazıyla, sandık kurulları vasıtasıyla yapılabileceği gibi, oy verme gününden sonraki salı günü saat 15.00’e kadar doğrudan ilçe seçim kurullarına yazılı olarak yapılabilir.

Sandık başı iş ve işlemlerine karşı, ilçe seçim kuruluna itiraz edilebilmesi için, önce sandık kuruluna şikâyet veya itirazda bulunulmuş olması şart değildir.

İlçe seçim kurulları, itirazları en geç itirazın yapıldığı tarihten sonraki ikinci gün saat 17.00’ye kadar karara bağlar. İtirazı yapan hazır ise, karar kendisine bildirilir; değilse tebliğ edilir.

İlçe  seçim  kurulları,  yukarıda  gösterilen  itiraz  süresi  sona  ermeden  veya  süresinde  yapılan itirazları inceleyip bir karara bağlamadan  önce, ilçe birleştirme tutanağını  düzenleyemez.  Bu hükme rağmen,  bu  tutanağın  düzenlenmiş  olması,  üst  seçim  kurullarına  itiraz  için  298  sayılı  Kanun’da öngörülen sürelere başlangıç teşkil etmez (298/128).

İtiraz üzerine verilecek karara sandık kurulunun uyma zorunluluğu

MADDE 57-  İtiraz üzerine ilçe seçim kurulu başkanınca veya ilçe seçim kurulunca verilen karar ile sandık kurulunun bir işlemi veya tedbiri düzeltilirse veya sandık kurulunun kararı hükümsüz bırakılırsa, bu karar hemen sandık kuruluna bildirilir. Sandık kurulu bu karara uymak, başka bir ifadeyle kararı olduğu gibi yerine getirmek zorundadır (298/127).

Şikâyetin veya itirazın sandık işlerini durdurmayacağı

MADDE 58-  Sandık kurullarının kararlarına veya tutanakları düzenleme işlerine itiraz edilmiş veyahut kurulların veya başkanlarının işlemlerine yahut tedbirlerine karşı şikâyet edilmiş olması, oy vermeye ve her türlü seçim işlerinin devamına engel olmaz. Diğer bir ifadeyle herhangi bir itiraz veya şikâyet yokmuş gibi seçim işlerine sandık kurullarınca devam olunur (298/118).

Kararların bildirilmesi ve tebliği

MADDE 59-  İtiraz üzerine kesin olmayarak verilen kararlar itiraz eden hazır ise sözle bildirilir. Sözlü bildirmede, kararın bildirildiği gün ve saat tutanağa geçirilerek kendisine imza ettirilir. İsterse kararın bir örneği de verilir. İtiraz eden hazır değilse, seçim kurullarının bulunduğu belde veya şehirde muayyen bir yer gösterilmiş olması halinde, karar bu yere asılmak suretiyle tebliğ olunur.

Kurulların kesin kararı tebliğ olunmaz. Ancak itiraz eden başkana başvurduğu takdirde, kendisine gösterilir, isterse bir suret de verilir (298/114).

Dayanak

MADDE 60-  Bu Genelge,  298  sayılı  Seçimlerin  Temel  Hükümleri  ve Seçmen  Kütükleri  Hakkında Kanun  ile  2839  sayılı  Milletvekili  Seçimi  Kanunu  hükümlerine  dayanılarak  Yüksek  Seçim  Kurulunun 04/03/2015 tarih ve 292 sayılı kararı ile kabul edilmiştir.

Sadık seçim kanunu yönetmeliği genelgesi 2015 YSK tarafından hazırlanan 2015 yılı seçimleri için genelge mevzuat indir son hali download indir 2015.

CEVAP VER

Yorumunuzu Yazın
Adınız

- Advertisment -

Popüler Yazılar

Cv Nasıl Hazırlanır?

Cv Nasıl Hazırlanır? Cv nasıl hazırlanır? Cv hazırlarken nelere dikkat edilmelidir? Cv özellikleri nelerdir? Cv nedir, ne işe yarar? Gelişmiş ülkelerde iş başvurularında kullanılan yöntemleri...

Ptt Personel Alımı

Ptt Personel Alımı PTT personel alımı yapacak mı? Ptt kurumlarında idari hizmetlerde çalıştırılmak üzere yapılan alımların sıklaştırıldığını görüyoruz. Devletin kamuya personel alımları ihtiyaç dahilince azalma...

Denetimli Serbestlik Dilekçesi Örneği

Denetimli Serbestlik Dilekçesi Örneği Denetimli serbestlik dilekçesi örneği nasıl yazılır? Denetimli serbestlik dilekçesi nedir ne işe yarar?  Denetimli serbestlik, Cezaevi'nde yatmakta olan vatandaşlarımız için bir...

İdari Para Cezası İtiraz Dilekçeleri

İdari Para Cezası İtiraz Dilekçeleri İdari para cezası itiraz dilekçeleri nasıl yazılır? İdari para cezası itiraz gibi bir durumla karşılaştığın zaman kesilen tutarı karşı itiraz etme...